Tổng quan về cà phê Costa Rica – Bản đồ Cafe Châu Mỹ | PrimeCoffee

Cà phê Costa Rica được canh tác từ cuối những năm 1700, đây là quốc gia Trung Mỹ đầu tiên có ngành cà phê phát triển toàn diện về mọi mặt. Đến thập niên 1820, cà phê là mặt hàng xuất khẩu nông nghiệp chính có ý nghĩa kinh tế lớn đối với người dân. Sản lượng cà phê của Costa Rica đã tăng lên rất nhiều khi con đường xe lửa đến Puntarenas hoàn thành vào năm 1846, cho phép nông dân dễ dàng mang cà phê từ trang trại của họ đến cảng Oxcarts – Trước đó, cà phê được đưa đến cảng bằng xe ngựa theo một con đường mòn xuyên qua núi.

Một cái nhìn sâu sắc về ngành cà phê của Costa Rica được thực hiện bởi CafeImports, video nêu bật những lời chứng thực của nông dân, quy trình chế biến Specialty Coffee và hơn hết là ý thức kiểm soát chất lượng từ nguồn gốc.

Tổng quan về Cà phê Costa Rica

Khi nói đến cà phê Costa Rica ta nên nhắc đến chất lượng thay vì sản lượng. Đứng ở vị trí thứ 14 trên thế giới Costa Rica đóng góp chỉ khoảng 1.1% sản lượng cà phê toàn cầu, các thống kê sau đây được thực hiện bởi CafeImports vào năm 2017.


Quy mô sản xuất:

  • Dân số tham gia vào ngành cà phê: xấp xỉ 47.137 hộ gia đình (2017)
  • Quy mô trang trại trung bình: Gần 70% cà phê đến từ các hộ canh tác nhỏ.
  • Sản lượng xuất khẩu hàng năm: 1,2 đến 1,5 triệu bao (60 kg)

Hoạt động canh tác cà phê Costa Rica

  • Các khu vực đang canh tác cà phê: Vùng thung lũng trung tâm & thung lũng phía Tây, Guanacaste, Tres Ríos, Turrialba, Orosi, Brunca, Tarrazú
  • Giống cà phê phổ biến: Caturra, Catuai, Bourbon, Villa Sarchi, Villa lobos, SL28, Gesha
  • Phương pháp chế biến: Chế biến ướt, chế biến khô và cả chế biến mật ong
  • Cách phân loại cà phê: Chia theo độ cao canh tác, SHB (Strictly Hard Bean – các cây được trồng trên độ cao 1,350m) ; GHB (Good Hard Bean – canh tác từ 1,000 – 1188m) ; và HB (Hard Bean), MHB (Medium Hard Bean)

Cây cà phê Villa Sarchi tại nông trại Cerro Alto - Costa Rica
Cây cà phê Villa Sarchi – Đột biến tự nhiên của giống Bourbon, được tìm thấy lần đầu tại Costa Rica

Trong những năm gần đây, các nhà sản xuất cà phê Costa Rica ngày càng quan tâm đến việc lựa chọn giống, như một cách khác để cạnh tranh với thị trường. Trong đó SL28Geisha đang trở nên phổ biến hơn cùng với các giống địa phương như Villa Sarchi (một đột biến Bourbon lùn được tìm thấy gần thị trấn Sarchi – Costa Rica) và Venesia (một đột biến Caturra).

Hiệp hội cà phê quốc gia – iCafe

Giống các quốc gua Trung – Nam Mỹ cùng có ngành cà phê phát triển như Colombia, hay Brazil.. Tại Costa Rica cũng có tổ chức phi chính phủ hỗ nông dân trong ngành cà phê là  iCafe  (Instituto del Café de Costa Rica). Hiệp hội được tài tẹ từ một phần ngân sách nhà nước và 1,5% thuế xuất khẩu từ cà phê. Vai trò chính của iCafe là nghiên cứu phát triển giống cà phê Arabica, hỗ trợ nông dân trồng trong trọt, chống lại sâu bệnh trên cà phê, phân tích đất, nước. Ngoài ra vai trò quan trọng của hiệp hội là đảm bảo cho nông dân được hưởng 80% giá FOB (Free On Board)

Tarrazú – và ngành cà phê đặc sản Costa Rica

Hạt cà phê của người Costa Rica được coi là một trong những loại tốt nhất trên thế giới. Và ‘tốt nhất’ trong những hạt cà phê ‘tốt nhất’ của Costa Rica thì được canh tác tại Tarrazú. Năm 2012, cà phê Geisha từ Tarrazú đã trở thành loại cà phê đắt nhất được bán tại 48 cửa hàng Starbucks trên khắp Hoa Kỳ.

COSTA RICA PRIMECOFFEE
Bản đồ phân bố cà phê Costa Rica

Thung lũng Tarrazú của Costa Rica có vị thế như một lòng chảo, với trung tâm là thành phố San Marcos cao khoảng 1.350 mét so với mực nước biển và được bao quanh bởi những ngọn núi lửa cao lên đến 1.700 mét. Những ngon núi bao quanh đã bảo vệ cây cà phê trước thời tiết gay gắt. Đất đỏ có nguồn gốc núi lửa cộng với độ cao đã tạo nên điều kiện lý tưởng cho sự ra đời loại cà phê ngon nhất của Costa Rica.

Nhằm khuyến kích hoạt động sản xuất cà phê đặc sản đình kỳ hàng năm Bộ Nông nghiệp & Chăn nuôi và Viện Cà phê Costa Rico sẽ tổ chức một Ngày Cà phê Quốc gia (National Coffee Day) trong thời gian này các kỳ thi sẽ lựa chọn một nhà sản xuất cà phê có chất lượng tốt nhất để nhận danh hiệu Cup of Excellence. Người chiến thắng sẽ được bán cà phê của họ thông qua một cuộc đấu giá cho cộng động quốc tế.

Giống cà phê Bourbon đỏ - Costarica
Cà phê Bourbon đỏ – Costa Rica

Phân loại & Chế Biến cà phê ở Costa Rica

Khác với các quốc gia ở bản đồ cà phê Châu Phi như Kenya hay Tanzania, chủ yếu phân loại cà phê dựa trên kích cỡ hạt cà phê. Hệ thống phân loại cà phê Costa Rica dựa trên khối lượng của hạt cà phê (điều này phụ thuộc vào độ cao mà cây cà phê sinh trưởng) . Xem thêm ảnh hưởng của độ cao đến cây cà phê.

Nguyên do là vì cây cà phê sinh trưởng càng cao, sẽ phát triển chậm hơn, quả sẽ tích lũy dưỡng chất trong hạt nhiều hơn làm hạt cà phê cứng cứng và “đặc” và nặng hơn, kết quả là được đánh giá tốt hơn. Phương pháp này mang đến chất lượng đồng đều hơn cho cà phê Costa Rica vì chỉ những hạt cà phê chín đúng độ mới có khối lượng nặng hơn những trái chưa chín hoặc chín quá muồi, nông dân sẽ có lợi nhiều hơn khi hái cà phê chín đều.

Cajuelas in Costa Rica
Cajuelas – Tại Micromill La Perla del Cafe – Costa Rica

Cà phê sau khi hái sẽ được đưa vào khu vực tiếp nhận của nhà máy, quả cà phê được cho vào một hộp sắt gọi là Cajuelas hoặc “Trunks”. Mỗi Cajuelas tương đương với 17 lít (khoảng 4,5 gallon)

Micromill – Những trạm chế biến tư nhân

Một sự phát triển khác đã giúp các nhà sản xuất cà phê của Costa Rica tạo ra sự khác biệt trong chất lượng cà phê của họ, là tính thịnh hành của các Micromill – Cơ sở chế biến được thành lập bởi các nhà sản xuất cà phê tư nhân. Đối với mô hình sản xuất cũ, cà phê sau khi hái sẽ được bán cho các nhà sản xuất và phụ thuộc vào giá thị trường, với giá bán ra thấp hơn nhiều so với giá thị trường. Micromill đã ra đời và đây được xem như một mô hình mang tính cách mạng cho ngành cà phê Costa Rica.

Las Lajas Micromill, Costa Rica
Micromill Las Lajas tại Costa Rica

Được thành lập bởi những nông trại cà phê gần nhau, chủ các vườn cà phê này sẽ hợp tác với nhau đầu tư một khoảng vào máy xay xát cho quá trình chế biến mật ong. Các nông trại sẽ tự thu hoạch và chế biến cà phê của mình theo nhiều cách khác nhau, chất lượng cà phê được nâng lên, giá cà phê sau chế biến cao hơn và không phải phụ thuộc vào bên thứ ba trước khi bán ra thị trường, Las Lajas là điển hình cho Micromill trong bài viết này.

Chế biến mật ong – Đặc thù của cà phê Costa Rica

Đặc thù của các Micromill tại Costa Rica là đi đầu trong việc ứng dụng phương pháp chế biến bán ướt, hay còn gọi là chế biến mật ong (honey process) cho cà phê. Theo phương pháp này cà phê sẽ được xay xát bỏ đi lớp vỏ quả và một phần lớp nhầy, sau đó được sấy khô. Một số nhà máy giữ lại hoàn toàn chất nhầy trong cà phê sau đó tùy vào kỹ thuật sấy sẽ cho ra những loại cà phê với chất lượng khác nhau (sản phẩm sẽ là cà phê chế biến mật ong vàng, đỏ hoặc đen tùy theo mức độ phơi khô).

Chế biến mật ong tai Cossta Rica - PrimeCoffee
Chế biến mật ong tai Cossta Rica – PrimeCoffee

Cách chế biến mật ong cũng ngày càng phổ biến hơn trên toàn thế giới chứ không riêng gì Costa Rica. Một phần bởi vì sản phẩm có chất lượng cao hơn so với chế biến khô nên giá cao hơn, một mặt là hạn chế lượng nước tiêu thụ so với chế biến ướt, trang thiết bị cũng được tiết giảm, không cần cả một dây chuyền chế biến ướt mà chỉ cần một máy xay xát vỏ quả.


Tham khảo

  • Espressocoffeeguide.com – https://espressocoffeeguide.com/
  • Cafeimports – https://www.cafeimports.com

NgTg.HaiVan

View posts by NgTg.HaiVan
"Không có con người cà phê chỉ là một cấu trúc mang tính lý thuyết - Thiếu đi cà phê con người cũng mất đi phần nào tính vẹn toàn" | Pour Your Heart Into It.

2 Comments

  1. […] biến “lùn” tự nhiên của giống C. Bourbon Giống này được phát hiện ở Costa Rica từ những năm […]

    Trả lời
  2. […] thống phân loại cà phê dựa trên độ cao của Costa Rica. Medium Hard Beans (Hạt cứng trung bình) chỉ những hạt cà phê được trồng ở […]

    Trả lời

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Scroll to top